SDG #

Op een lentemiddag, ontmoet ik Karin in de levendige Chocoladefabriek, in Gouda. Karin Grooten is werkzaam als docent ‘Bouwfysica en installaties’ aan Hogeschool Utrecht en tevens PDEng trainee ‘Smart Energy, Buildings and Cities’ aan de Technische Universiteit Eindhoven. Tussen het geroezemoes van studerende jongeren, rinkelende kopjes en schuivende boeken voeren we een gesprek dat begint over duurzaam bouwen en materiaalgebruik, gaat over mensen en hun woonbehoeftes en dat eindigt in vragen over grootse veranderingen. We leven in een tijd waarin de technologische vooruitgang haast zo snel gaat dat het ‘denkbare’ binnen korte tijd manifest kan worden. Daarom acht Karin haar studenten zélf capabel om in te schatten hoe duurzaam een techniek, materiaal of concept is.

Aan welke voorwaarden zou de Stad van de Toekomst moeten voldoen, volgens Karin? En wat zijn daarin haar ervaringen en idealen?

Hoe kunnen we tegenwoordig eigenlijk bepalen of we wel duurzaam bezig zijn? En hoe moeten we omgaan met het spanningsveld tussen sociale innovatie en technologie?

Dat is een lastige vraag die al begint bij het begrip duurzaamheid. Dit heeft namelijk voor iedereen en in elke sector een andere betekenis. In de bouw zijn een aantal partijen bezig met het kwantificeren van duurzaamheid. Hierin worden verschillende aspecten (energie, materiaal/ milieu, gebruikskwaliteit, toekomstwaarde en gezondheid) meegenomen. Daarin ontstaan ook spanningsvelden, bijvoorbeeld PV-panelen die gunstig zijn voor het energiegebruik, maar bij de productie een milieubelasting hebben.

Bij de ontwikkeling van nieuwe technologieën is het belangrijk dat de sociale aspecten meegenomen worden (multi level perspective). Gelukkig wordt de gebruiker steeds belangrijker in het ontwerpproces, en staat de gebruiker centraal bij het ontwerp. Een verandering die ook in de bouw duidelijk zichtbaar is.

Design uit het het PDEng projectplan van Technische Universiteit Eindhoven - Smart Cities voor Brainport Smart District.

Welke functies moet de Stad van de Toekomst volgens jou waarborgen?
Ik denk dat een stad vooral gebruiksvriendelijk, een gezonde leefomgeving en energiezuinig/efficiënt moet zijn. Dit betekent dat bij het ontwikkelen van een stad de gebruiker centraal staat. Er moet ruimte zijn voor nieuwe ontwikkelingen en technologieën en deze moeten in de praktijk getest en uitgeprobeerd worden.

Design uit het het PDEng projectplan van Technische Universiteit Eindhoven - Smart Cities voor Brainport Smart District.
Design uit het het PDEng projectplan van Technische Universiteit Eindhoven - Smart Cities voor Brainport Smart District.

Hoe ziet zo’n sociale en technologische transformatie naar een gezonde samenleving er uit, volgens jou?

Technologie kan ons helpen een gezondere samenleving te creëren. Zelf doe ik nu onderzoek naar luchtkwaliteit en slaapkwaliteit. Hierbij is de vraag of de mate van ventileren invloed heeft op de slaapkwaliteit. De uitkomsten van het onderzoek moeten bijdragen aan de ontwikkeling van een ventilatiesysteem dat zowel de luchtkwaliteit als slaapkwaliteit kan monitoren. Het energieaspect speelt hierbij ook een rol (hoe meer je ventileert, hoe meer energie dat kost).
Daarnaast speelt comfort een grote rol in de gebouwde omgeving. De technologieën moeten gebruiksvriendelijk en intuïtief zijn. Zijn ze dat niet, dan zal de technologie niet of verkeerd gebruikt worden.
We zien ook dat data verzamelen steeds belangrijker wordt. Op basis van die data kunnen gedragspatronen bepaald worden en kan bijvoorbeeld het binnenklimaat in een woning op de gebruiker aangepast worden op een zo energie efficiënte manier.

De technologieën moeten gebruiksvriendelijk en intuïtief zijn. Zijn ze dat niet, dan zal de technologie niet of verkeerd gebruikt worden. 

Design uit het het PDEng projectplan van Technische Universiteit Eindhoven - Smart Cities voor Brainport Smart District.
Design uit het het PDEng projectplan van Technische Universiteit Eindhoven - Smart Cities voor Brainport Smart District.

Brandevoort ll

Voor het district Brandevoort II (Helmond) heb ik samen met 3 andere PDEng trainees een ontwerp/ visie gemaakt. Dit district moet een smart district en living lab worden. Er wordt gebruikt gemaakt van de nieuwste technologieën, de stad is ingericht op de toekomst. Er is bijvoorbeeld rekening gehouden met autonomous driving. In de toekomst zullen geparkeerde auto’s uit het straatbeeld verdwijnen.
Het is wel lastig om rekening te houden met de technologische ontwikkelingen, deze gaan erg hard en niemand kan voorspellen welke veranderingen er de komende 20 -30 jaar gaan plaatsvinden.
Daarnaast is er ruimte voor veel groen en een park gecreëerd. Een centrale ontmoetingsplek in het district. Ook wordt er een community center gebouwd. Hier wordt de data verzameld en opgeslagen. Bewoners kunnen workshops volgen over het gebruik van de stad en voor kinderen zijn er workshops over energie, afval etc

Klik op de afbeelding om de Brainport-Monitor te bekijken.

Ben je bekend met initiatieven als The Venus Project (Jaques Fresco overleed donderdag18 mei 2017)), die als doel hebben “Bring humanity to the next level of social evolution”? En in hoeverre heb je hieraan een voorbeeld?

Ik kende het project nog niet, maar ben wel natuurlijk meteen gaan kijken op de website.
Mooi om te zien dat er buiten de kaders gedacht wordt en daarmee het ontwerp veel breder benaderd wordt. Ik denk ook zeker dat wij anders moeten gaan denken om met de huidige en toekomstige problemen te kunnen omgaan. Er wordt veel gedacht vanuit bestaande technieken en oplossingen en natuurlijk speelt het kostenplaatje een belangrijke rol. Investeren in nieuwe technologieën (ook al weten we niet zeker of het werkt) en niet bang zijn voor veranderingen en eventueel mislukkingen zijn daarbij volgens mij essentieel. Steden moeten gebruikt worden om nieuwe ontwikkelingen te testen en te verbeteren, meteen in een praktijksituatie (uiteraard wel gelet op veiligheid). De visie voor Brandevoort II is daar een voorbeeld van.

Kijk hier voor meer info over Smart Cities van T.U/Eindhoven en over Brainport

Karin Grooten
  • Werkt als kunstenaar, zelfstandig en in opdracht. Visie, verbeelding en verbinding zijn daarin haar vertrekpunten. De visie voor de Global Goals probeert ze samen met het team via dit Magazine te verbeelden en inzicht en een impuls te geven hoe we met elkaar kunnen verbinden. Zodat we met z'n allen de wereld steeds een stukje beter leren kennen en maken, lokaal, landelijk of wereldwijd. Lid bij JCI Gouda.

  • Wat anderen vinden:

Your email address will not be published. Required fields are marked *

comment *

  • name *

  • email *

  • website *